Muốn lập dự toán khảo sát địa hình, trước hết phải biết đo ở đâu, đo để làm gì và bàn giao dữ liệu ở mức chi tiết nào. Diện tích khu đất chỉ là một phần của khối lượng. Hai khu đất cùng 2 ha vẫn có thể cần phương án và chi phí khác nhau nếu một khu đã có mốc tọa độ, đường tiếp cận thông thoáng, còn khu kia bị che phủ hoặc cần thêm mặt cắt phục vụ thiết kế.
Với góc nhìn của một kỹ sư trắc địa tại Bách Việt United, tôi trình bày dưới đây mẫu dự toán khảo sát địa hình có thể dùng để chuẩn bị phạm vi công việc và trao đổi với đơn vị khảo sát. Bảng minh họa để trống đơn giá vì không có một mức giá áp dụng cho mọi vị trí, thời điểm và yêu cầu kỹ thuật. Phần cuối bài giải thích cách chuyển bảng này thành dự toán chi phí khảo sát xây dựng theo quy định hiện hành khi dự án cần hồ sơ chính thức.
1. Trước khi điền mẫu dự toán, cần xác nhận những gì?
Đừng bắt đầu bằng câu hỏi “một hecta khảo sát hết bao nhiêu tiền?”. Trước tiên, hãy thống nhất các dữ liệu đầu vào sau để người lập dự toán bóc đúng công việc:
| Thông tin cần xác nhận | Nội dung điền cho công trình |
|---|---|
| Mục đích sử dụng | Quy hoạch, thiết kế san nền, bố trí công trình, thiết kế tuyến, tính khối lượng đào đắp hoặc mục đích khác: [ghi rõ]. |
| Phạm vi khảo sát | Địa điểm, ranh giới trên bản vẽ hoặc tệp tọa độ, diện tích dự kiến, các tuyến và khu vực cần đo bổ sung: [điền]. |
| Yêu cầu bản đồ | Tỷ lệ dự kiến, mức độ thể hiện địa vật, đường đồng mức hoặc điểm cao độ; xác nhận bằng nhiệm vụ khảo sát và yêu cầu thiết kế: [điền]. |
| Cơ sở tọa độ, độ cao | Tài liệu mốc hiện có, hệ tọa độ, hệ độ cao và yêu cầu liên kết với hồ sơ thiết kế: [điền hoặc ghi chưa có]. |
| Điều kiện hiện trường | Đường vào, rào chắn, cây cối, công trình che khuất, khu vực đang vận hành và thời gian được phép tiếp cận: [điền]. |
| Sản phẩm bàn giao | Bản đồ số, bản in, dữ liệu tọa độ, mặt cắt, báo cáo kết quả khảo sát và định dạng tệp cần nhận: [ghi từng loại]. |
Nếu chưa có nhiệm vụ khảo sát được chốt, các khối lượng trong bảng sau chỉ là khối lượng dự kiến. Đặc biệt, tỷ lệ 1/500 không tự động quyết định số mốc, số mặt cắt hay công nghệ đo.
2. Mẫu bảng khối lượng khảo sát địa hình để điền
Ví dụ dưới đây giả định một khu đất 2 ha cần bản đồ địa hình dự kiến tỷ lệ 1/500 để phục vụ thiết kế. Đây là tình huống minh họa cách điền bảng, không phải dự án đã thực hiện hoặc báo giá của Bách Việt United. Khi có nhiệm vụ khảo sát, hãy thay toàn bộ số liệu giả định bằng khối lượng đo bóc thực tế.
| Công việc | Đơn vị và khối lượng minh họa | Cách ghi chi phí |
|---|---|---|
| Thu thập tài liệu, kiểm tra mốc có thể sử dụng | Theo tài liệu và điều kiện hiện trường; chưa mặc định có mốc đạt yêu cầu. | Ghi phạm vi công việc; chỉ tách thành khoản tiền riêng khi phương án và cơ sở đơn giá cho phép. |
| Thiết lập hoặc dẫn truyền khống chế tọa độ, độ cao | [Số điểm], [chiều dài tuyến] theo phương án kỹ thuật. | Khối lượng từng công tác × đơn giá tương ứng; kiểm tra nội dung đã bao gồm trong công tác khác. |
| Đo vẽ chi tiết địa hình khu đất | 2 ha, chỉ là diện tích giả định của ví dụ. | 2 ha × đơn giá của công tác đo vẽ phù hợp với yêu cầu kỹ thuật, điều kiện địa hình và thời điểm lập dự toán. |
| Đo tuyến, mặt cắt dọc hoặc mặt cắt ngang | [Chiều dài tuyến], [số mặt cắt]; để trống nếu không thuộc nhiệm vụ. | Chỉ tính khi được yêu cầu; không mặc định gộp vào diện tích 2 ha. |
| Biên tập, kiểm tra và lập hồ sơ kết quả | [Danh mục tệp, bản in, báo cáo và số bộ]. | Đối chiếu thành phần công việc của định mức hoặc phạm vi báo giá để tránh tính hai lần. |
Cách dùng bảng: điền mã công tác, khối lượng, nguồn đơn giá và ngày xác định giá vào bảng tính của dự án. Mỗi dòng cần có căn cứ khối lượng; nếu thay đổi ranh giới hoặc sản phẩm bàn giao thì cập nhật lại dòng liên quan. Đừng cộng thêm chi phí bay UAV, GNSS hay máy toàn đạc chỉ vì có sử dụng thiết bị: trước hết cần xem công nghệ đó đã nằm trong đơn giá công tác được chọn hay chưa.
3. Tổng hợp chi phí theo hồ sơ khảo sát xây dựng năm 2026
Đối với dự án cần lập dự toán chi phí khảo sát xây dựng theo quy định quản lý chi phí đầu tư xây dựng, Phụ lục V của Thông tư 36/2026/TT-BXD nêu cấu trúc chi phí trực tiếp, gián tiếp, thu nhập chịu thuế tính trước, chi phí phục vụ khảo sát, thuế giá trị gia tăng, chi phí nhà tạm và dự phòng. Phụ lục I của Thông tư 38/2026/TT-BXD là nguồn định mức dự toán khảo sát xây dựng để đối chiếu công tác phù hợp (Bộ Xây dựng, 2026a, 2026b).
| Khoản mục | Cách xác định | Giá trị điền (đồng) |
|---|---|---|
| Chi phí trực tiếp (T) | Vật liệu, nhiên liệu (VL) + nhân công (NC) + máy, thiết bị khảo sát (M), tính theo khối lượng và giá tương ứng. | [T] |
| Chi phí gián tiếp (GT) | Chi phí chung (C) + chi phí công việc không xác định được khối lượng từ thiết kế (TT); xác định theo điều kiện và tỷ lệ áp dụng của Phụ lục V. | [GT] |
| Thu nhập chịu thuế tính trước (TL) | (T + GT) × 6% theo Phụ lục V. | [TL] |
| Chi phí phục vụ khảo sát (Cpvks) | Phương án kỹ thuật, báo cáo kết quả và các khoản phục vụ khảo sát phù hợp, theo phương pháp tại Phụ lục V. | [Cpvks] |
| Chi phí trước thuế (G) | T + GT + TL + Cpvks. | [G] |
| Thuế giá trị gia tăng | G × thuế suất áp dụng cho công tác khảo sát tại thời điểm lập hồ sơ. | [GTGT] |
| Nhà tạm và dự phòng | Xác định theo điều kiện áp dụng và phương pháp tại Phụ lục V; ghi riêng từng khoản LT và Cdp. | [LT] + [Cdp] |
| Tổng dự toán khảo sát (Gks) | G + GTGT + LT + Cdp. | [Gks] |
Lưu ý về phạm vi áp dụng: bảng tổng hợp này giúp đọc cấu trúc theo Phụ lục V, không thay thế biểu mẫu, thuyết minh, định mức và hồ sơ được lập cho một dự án cụ thể. Nếu chỉ cần báo giá thương mại cho một công việc riêng, cần nêu rõ phạm vi và khoản đã bao gồm trong giá; không tự động đưa mọi tỷ lệ của dự toán đầu tư xây dựng vào báo giá. Khi lập hồ sơ chính thức, phải kiểm tra bản phụ lục hiện hành và các văn bản điều chỉnh liên quan tại thời điểm trình duyệt.
4. Vì sao cùng diện tích nhưng dự toán khác nhau?
Hình dạng khu đất và mức độ tiếp cận
Khu đất gọn, thông thoáng dễ bố trí đường đo hơn khu đất nhiều thửa rời, taluy, cây dày hoặc có hạng mục đang hoạt động. Khối lượng cần bóc là phần việc phải hoàn thành để đạt yêu cầu dữ liệu; số hecta không phản ánh hết việc dẫn mốc, đi lại và kiểm tra điểm khuất.
Tỷ lệ bản đồ, địa vật và cao độ cần thể hiện
Bản đồ dùng thiết kế san nền có yêu cầu khác với bản đồ để xem tổng quan hiện trạng. Người lập dự toán cần kiểm tra yêu cầu về chi tiết địa vật, vị trí công trình hiện hữu, điểm cao độ, đường đồng mức và khả năng đối chiếu với bản vẽ thiết kế. Không nên ghi “bản đồ 1/500” rồi để ngỏ toàn bộ tiêu chí bàn giao.
Tuyến đo và sản phẩm bổ sung
Nếu hồ sơ thiết kế yêu cầu bình đồ tuyến, mặt cắt dọc hoặc mặt cắt ngang, cần ghi từng loại và khối lượng. Nếu khách hàng chỉ cần bản đồ khu đất, không đưa các hạng mục tuyến vào theo thói quen. Tương tự, tệp CAD, bản in, dữ liệu điểm, báo cáo kỹ thuật và số bộ hồ sơ phải được thống nhất từ đầu để tránh tranh luận lúc nghiệm thu.
Phương pháp khảo sát phù hợp hiện trường
Máy toàn đạc, GNSS, thủy chuẩn và UAV có phạm vi sử dụng khác nhau. Chọn thiết bị theo khả năng quan sát, yêu cầu độ chính xác, loại dữ liệu đầu ra và điều kiện triển khai; không lấy tên thiết bị làm đơn vị báo giá. Với khu vực có vật cản hoặc bề mặt không thể quan sát đủ từ ảnh, phương án còn có thể cần đo bổ sung trên mặt đất.
5. Kiểm tra dự toán trước khi gửi chủ đầu tư
- Đối chiếu ranh giới: diện tích trong bảng khối lượng phải khớp phạm vi được giao, kể cả phần mở rộng để nối địa hình hoặc các tuyến bổ sung nếu có.
- So công tác với sản phẩm: từng hạng mục phải trả lời được nó tạo ra dữ liệu gì và xuất hiện ở đâu trong hồ sơ bàn giao.
- Kiểm tra tính trùng: không cộng riêng một công việc đã nằm trong thành phần định mức hoặc trong đơn giá trọn gói.
- Ghi nguồn và thời điểm giá: đơn giá, giá nhân công, máy và điều kiện hiện trường cần có căn cứ tương ứng với hồ sơ áp dụng.
- Tách điều kiện phát sinh: khu vực chưa thể tiếp cận, chưa xác định mốc sử dụng được hoặc yêu cầu mặt cắt chưa chốt phải được ghi thành giả định, không âm thầm coi là đã bao gồm.
Nếu cần đối chiếu cấu trúc của tài liệu bàn giao sau khi đo, anh chị có thể xem thêm mẫu báo cáo khảo sát địa hình. Dự toán trả lời câu hỏi cần làm những việc gì và tính chi phí ra sao; báo cáo kết quả cho biết đã khảo sát và bàn giao dữ liệu gì.
6. Câu hỏi thường gặp về dự toán khảo sát địa hình
Có thể dùng một đơn giá theo hecta cho mọi công trình không?
Không nên. Đơn giá theo hecta chỉ có ý nghĩa khi điều kiện địa hình, tỷ lệ bản đồ, thành phần công việc và sản phẩm đầu ra tương ứng. Công trình có thêm lưới khống chế, mặt cắt hoặc phạm vi tiếp cận đặc biệt cần được bóc riêng theo nhiệm vụ.
Dự toán có phải là báo giá cuối cùng?
Chưa chắc. Bảng ban đầu có thể dựa trên ranh giới và thông tin do khách hàng cung cấp. Khi nhiệm vụ, hiện trường và sản phẩm được xác nhận, khối lượng và phạm vi hợp đồng mới đủ cơ sở để chốt giá thực hiện.
Có thể dùng bảng trong bài để nộp thẩm định không?
Bảng trong bài là mẫu tham khảo để chuẩn bị thông tin và đọc cấu trúc chi phí. Hồ sơ dự toán cần thẩm định phải được lập theo yêu cầu dự án và quy định áp dụng, kèm mã định mức, đơn giá, khối lượng, thuyết minh và tài liệu liên quan; không thể chỉ sao chép bảng minh họa 2 ha ở trên.
7. Gửi thông tin để lập dự toán phù hợp công trình
Để nhận phương án cho khu đất hoặc tuyến cụ thể, hãy chuẩn bị vị trí, ranh giới, diện tích hoặc chiều dài dự kiến, mục đích sử dụng bản đồ, tỷ lệ cần thiết, tài liệu mốc hiện có và danh mục sản phẩm muốn nhận. Tham khảo dịch vụ khảo sát địa hình của Bách Việt United, sau đó gửi yêu cầu và tài liệu dự án để kỹ sư kiểm tra phạm vi trước khi lập chi phí.
Tài liệu tham khảo
- Bộ Xây dựng. (2026a). Thông tư số 36/2026/TT-BXD ngày 26/6/2026, Phụ lục V: Phương pháp xác định dự toán chi phí khảo sát xây dựng và chi phí thí nghiệm chuyên ngành xây dựng. Cổng Thông tin điện tử Chính phủ. Xem phụ lục V.
- Bộ Xây dựng. (2026b). Thông tư số 38/2026/TT-BXD ngày 26/6/2026, Phụ lục I: Định mức dự toán khảo sát xây dựng công trình. Cổng Thông tin điện tử Chính phủ. Xem phụ lục I.
